Top view of various herbal powders and leaves on a wooden table, evoking natural health remedies.

ความเป็นมาของสมุนไพร

วิวัฒนาการของสมุนไพรไทยตามยุคสมัย

ยุคก่อนประวัติศาสตร์

มนุษย์พึ่งพาธรรมชาติ ใช้พืช สัตว์ และแร่ธาตุรอบตัวมารักษาโรคภัยไข้เจ็บเบื้องต้นผ่านการลองผิดลองถูก ควบคู่ไปกับความเชื่อเรื่องจิตวิญญาณ สิ่งศักดิ์สิทธิ์ และไสยศาสตร์

สมัยสุโขทัย

ปรากฏหลักฐานเด่นชัดใน ศิลาจารึกพ่อขุนรามคำแหงมหาราช ว่ามีการจัดทำ “สวนสมุนไพรขนาดใหญ่บนเขาหลวง” (เขาสรรพยา) เพื่อให้ราษฎรสามารถเก็บพืชสมุนไพรไปใช้รักษาโรคได้ด้วยตนเอง

สมัยอยุธยา

มีการผสมผสานองค์ความรู้ระบบ อายุรเวทของอินเดีย เริ่มมี “กรมโรงพระโอสถ” และตำแหน่งหมอหลวง หลักฐานชิ้นสำคัญในยุคนี้คือ ตำราพระโอสถพระนารายณ์ ซึ่งบันทึกตำรับยาที่ใช้สมุนไพรไทยและเครื่องเทศจากต่างประเทศไว้อย่างละเอียด

สมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น

  • รัชกาลที่ 1: ทรงปฏิสังขรณ์วัดโพธิ์ และโปรดเกล้าฯ ให้รวบรวมจารึกตำรายาและรูปฤาษีดัดตนไว้ตามศาลาราย
  • รัชกาลที่ 3: ทรงจารึกตำรายาสมุนไพรและวิธีการปรุงยาอย่างละเอียดลงบนแผ่นศิลาที่ วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม (วัดโพธิ์) กว่า 1,000 ชนิด จนได้รับการขนานนามว่าเป็นมหาวิทยาลัยแห่งแรก
  • รัชกาลที่ 5: ทรงชำระตรวจสอบคัมภีร์แพทย์และโปรดเกล้าฯ ให้จัดพิมพ์ ตำราแพทยศาสตร์สงเคราะห์ (ฉบับหลวง) แม้ต่อมาการแพทย์ตะวันตกจะเข้ามามีบทบาทมากขึ้น แต่ภูมิปัญญาสมุนไพรก็ยังคงสืบทอดในหมู่ประชาชน

ThaiHerbs

232 หมู่ 16 ต.ผาสุก อ.วังสามหมอ จ.อุดรธานี 41280

Normalyz00@gmail.com

โทรศัพท์

มือถือ 095-6670733